
Bypass ameliyatı, kalbi besleyen koroner damarlardaki tıkanıklık ya da daralmaların çevresinden vücuttan alınan başka damarlar ile yeni bir yol oluşturarak kan akışını yeniden sağlayan bir kalp ve damar cerrahisi işlemidir. Literatürde “köprüleme” olarak da adlandırılır. İşlem sırasında hastanın kendi vücudundan (genellikle bacak veya göğüs bölgesinden) alınan sağlam bir damar, tıkalı bölgenin ötesine bağlanır. Böylece kan, daralan bölgeyi aşarak kalp kasına yeniden ulaşır ve kalbin düzgün beslenmesi sürer.
Klasik yöntemde göğüs kafesinin ön kısmı açılarak kalbe ulaşılır. Günümüzde ise küçük kesilerle ve robotik desteklerle yapılan minimal invaziv teknikler de uygulanmaktadır. İşlem, durdurulmuş kalpte (kalp-akciğer makinesi desteğiyle) ya da çalışan kalpte gerçekleştirilebilir. Hangi yöntemin seçileceği, hastanın kalp rahatsızlığının derecesine ve genel sağlık durumuna göre belirlenir.

Bypass, aşağıdaki durumlarda gündeme gelir:
Bazı kalp kapak hastalıklarının tedavisinde de bypass ile birlikte ek girişimler yapılabilir.
Süre, uygulanan teknik ve köprülenecek damar sayısına göre değişir. Birden fazla damara yapılan standart bir bypass genellikle 2-3 saatte tamamlanır. Kalp kapağı değişimi gibi ek işlemlerin eklendiği durumlarda süre 4-5 saate kadar uzayabilir. Hastanın önceki kalp ameliyatı geçmişi de süreyi etkileyen bir faktördür.
Ameliyat öncesi hazırlık aşamasında hastalar değerlendirilir kullandığı ilaçlardan özellikle kan sulandırıcı başta olmak üzere bazıları ilgili hekim tarafından kesilir.
Hastanın genel vücut sağlığı ve tüm organ fonksiyonları ameliyat öncesi değerlendirilerek ameliyat için uygun olup olmadığı sorgulanır. Olumsuz sonuçlar çıkması durumunda hasta ameliyata hazır hale getirilinceye kadar hastaneye yatırılır.

Ameliyatın ardından hasta, yaşam fonksiyonlarının yakından izlenmesi için bir süre yoğun bakımda tutulur. Durumuna göre 2-3 gün ya da yaklaşık bir hafta içinde taburcu edilebilir. İyileşme döneminde dikkat edilmesi gerekenler şunlardır:
Bursa ve çevresinde bypass sonrası takip, kardiyoloji, fizik tedavi ve beslenme birimlerinin birlikte çalışmasıyla en verimli hâle gelir.
Her cerrahi işlemde olduğu gibi bypassın da belirli riskleri vardır; ancak günümüzde deneyimli ekipler ve modern tekniklerle başarı oranı oldukça yüksektir. Ameliyat öncesi hazırlık riskleri belirgin biçimde azaltır.
Çoğu hasta birkaç hafta içinde günlük aktivitelerine kademeli olarak döner. Bu süreçte göğüs kemiği kaynamasını engelleyecek fiziki aktivitelerden kaçınılması gerekmektedir.
Bu karar, tıkanıklığın yeri, sayısı ve hastanın genel durumuna göre kardiyoloji ve kalp-damar cerrahisi ekibi tarafından birlikte verilir. Her hasta için en uygun yöntem farklı olabilir.
Bu içerik yalnızca bilgilendirme amaçlıdır; tanı ve tedavi için lütfen hekiminize başvurunuz.